Wystawa

Treść

Tylko do 26 lipca (niedziela) można zwiedzać wystawę „Nicią malowane. Tkaniny artystyczne” zorganizowaną przez Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka w Zamku Żupnym (ul. Zamkowa 8) . Wystawa prezentuje szeroki zestaw różnorodnych zabytków (od XV do XIX), zachwycających urodą i świadczących o niezwykłym kunszcie dawnych artystów i rzemieślników.
Barwne, miękko kładzione i cienkie nici pozwalają uzyskać bardzo malarskie efekty. Kompozycje przypominające obrazy o przedstawieniach figuralnych, roślinnych lub krajobrazowych osiągano w tapiseriach, wielobarwnych tkaninach, które dekorowały najbogatsze wnętrza. Znane szerzej pod nazwami arras i gobelin, tapiserie stanowiły jedną z ważniejszych gałęzi rzemiosła we Francji i we Flandrii i ich przykłady zobaczyć można na wystawie w postaci scen biblijnych i krajobrazowych z XVI i XVII w. Ciekawym eksponatem jest portiera herbowa biskupa krakowskiego Jakuba Zadzika, wykonana w 1638 r. w warsztacie Maksymiliana van der Gucht w Delft oraz znakomite antepedium ze sceną śmierci św. Stanisława, utkane w 1758 r. w krakowskim warsztacie Francuza Francois Glaize’a, które przynależy do cyklu pięciu antepediów przeznaczonych do kościoła w Rzymie.
Wystawa pozwala się przenieść także w świat orientalnego przepychu, za sprawą wschodnich kobierców i jedwabnych makat, przetykanych srebrem, wykonanych w Persji, Anatolii i Turkiestanie od XVII do XIX w. Ozdabiano nimi wnętrza, służyły też jako akcesoria namiotów oraz torby juczne. Ciekawostką są torby na sól. Na wystawie zobaczymy również piękny egzemplarz makaty buczackiej, należący niegdyś do Ignacego Paderewskiego.
Zamiłowanie Polaków do piękna orientalnych barw i wzorów owocowało nabywaniem wschodnich tekstyliów drogą zakupu, ale dostarczyły ich także w formie zdobyczy wojennych zmagania militarne, toczone przez Polskę i Turcję w XVII. Często uczestnicy wojen ofiarowywali je później jako wota do kościołów, gdzie przerabiano je na paramenty liturgiczne. Na wystawie pokazano m.in. ornat z siedemnastowiecznej, tureckiej, jedwabnej tkaniny brokatowej, noszącej ślady wtórnego wykorzystania. Pochodzi on z zazwyczaj niedostępnego dla zwiedzających skarbca kościoła św. Klemensa w Wieliczce. Z bardzo bogatego zbioru tkanin uświetniających liturgię w kościele wielickim, których wyliczenie zajęło aż 14 kart rękopiśmiennego inwentarza w 1748 r., na wystawie zaprezentowano wysokiej klasy artystycznej, polskie barokowe wyroby haftowane oraz dalmatyki i ornaty z aksamitów i brokatów, pochodzących z wybitnych ośrodków tkackich we Włoszech i Francji (XVI-XIX w.)
Dopełnieniem wystawy są dawne stroje, widoczne m.in. na portretach olejnych. Wśród licznych, prezentowanych na wystawie elementów ubiorów historycznych zobaczyć można bucik królowej Marii Kazimiery Sobieskiej z XVII w., barokową spódnicę kasztelanowej krakowskiej o długości 558 cm, pasy kontuszowe, haftowany frak mundurowy, torbę huzarską... oraz wiele, wiele innych akcesoriów, stworzonych z udziałem tytułowych nici.
Klementyna Ochniak-Dudek
Prezentowane eksponaty pochodzą ze zbiorów:
Fundacji XX. Czartoryskich
Muzeum Narodowego w Krakowie
Muzeum Narodowego w Poznaniu
Zamku Królewskiego na Wawelu
Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego
Muzeum Diecezjalnego w Sandomierzu
Muzeum Okręgowego w Tarnowie
Muzeum Okręgowego w Rzeszowie
Kościoła św. Klemensa w Wieliczce
Patronat medialny: TVP Kraków, Radio VOX, Polska Gazeta Krakowska, Spotkania z Zabytkami, Mówią Wieki
Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka
ul. Zamkowa 8
32-020 Wieliczka
 www.muzeum.wieliczka.pl
Małgorzata Bogucka
promocja@muzeum.wieliczka.pl
tel. 012 289 16 27

Autor: wa